Blog

Energietransitie: moeten we het wel samen doen?

“We moeten het samen doen!” hoor ik steeds vaker om mij heen. Een mooi uitgangspunt waarmee iedereen wordt aangesproken op zijn of haar verantwoordelijkheid in de energietransitie. Echter, het is de vraag of het woord “samen” hier op de hele maatschappij slaat, of op een deel van de maatschappij. Als we het samen moeten doen, ligt de verantwoordelijkheid dan ook bij iedereen? Wie kan er dan worden aangesproken op zijn of haar gedrag? En als iedereen medeverantwoordelijk is, wordt deze verantwoordelijkheid dan ook ervaren door de mensen?

Er is een leuk onderzoek gepubliceerd bij onze oosterburen, met de titel: Global warming’s five Germanys. In de Verenigde Staten, Australië en India zijn al eerder vergelijkbare onderzoeken gedaan naar de verschillende attitudes die bestaan tegenover klimaatverandering. Gezien de vele overeenkomsten tussen Duitsland en Nederland is dit onderzoek ook voor ons interessant om te bezien wat wij kunnen leren. Hoe denken mensen over klimaatverandering in Duitsland, en waarschijnlijk dus ook in Nederland? Er wordt op basis van een survey onderscheid gemaakt tussen 5 houdingen: Alarmed, Concerned Activists, Cautious, Disengaged en Doubtful. In elk van deze houdingen wordt anders aangekeken tegen klimaatverandering, en opvallend genoeg wordt binnen deze groepen op een uiteenlopende manier informatie vergaard.

De Alarmed zijn het meest bezorgd over de nadelige effecten van klimaatverandering. Zij zijn bereid om afstand te doen van lange vluchten en hun auto zo veel mogelijk te laten staan.
De Concerned Activists zijn ook bezorgd over klimaatverandering en vertalen deze bezorgdheid om in actie. Zij zijn relatief veel politiek actief en maken gebruik van alternatieve energievormen.
De Cautious zijn de grootste groep. Zij zijn bezorgd over klimaatverandering maar minder dan de Alarmed en de Concerned Activists. Zij onthouden zich niet van lange vluchten en laten ook de auto niet bewust vaker staan. Deze groep bevestigt dat ondanks hun erkenning over het bestaan van klimaatverandering, dit voor hun niet leidt tot directe acties.
De Disengaged lijken op de Cautious maar zijn resoluter in het gebruik van vluchten en de auto. Ook deze groep ontkent klimaatverandering niet. Voor deze groep is het weinig waarschijnlijk dat zij actie ondernemen om klimaatverandering tegen te gaan.
De Doubtful is de kleinste groep, ongeveer 10% van de populatie. Deze groep is niet bezorgd over klimaatverandering en twijfelt aan het bestaan ervan.

Uit de vergelijking van de attitudes blijkt dat een groot deel, wel 30%, een zeer passieve houding heeft tegenover klimaatverandering. Daarnaast is er een groep van 28% die zich wel zorgen maakt om klimaatverandering maar dit niet omzet tot actie. En blijft er 42% over die de bezorgdheid omtrent klimaatverandering wel probeert om te zetten in actie.
Om de energietransitie een succes te maken is samenwerking tussen verschillende bedrijven, overheden, organisaties en individuen nodig. Het is daarom belangrijk om te weten welke houding betrokken partijen hebben ten aanzien van klimaatverandering en hoe dit de samenwerking beïnvloedt. Staan de partijen actief of passief tegenover klimaatverandering? Welke denkrichtingen zijn er in eigen project of omgeving? En hoe kunnen we gegeven deze denkrichtingen toch een project gezamenlijk succesvol maken?

We moeten de energietransitie samen verwezenlijken én om het samen te kunnen doen moeten we elkaar begrijpen. Het onderzoek toont onomstotelijk aan dat wij verschillend staan ten aanzien van klimaatverandering, en verschillend ten aanzien van bepaalde projecten. In het procesmanagement is het belangrijk om aandacht te hebben voor deze uiteenlopende perspectieven. De samenwerkende partijen moeten inzicht in elkaars perspectieven hebben, voordat met volgende stappen als businesscases en financiering begonnen kan worden. Deze verschillende perspectieven hoeven geen blokkade te vormen, maar vragen wel extra inspanning om tot gezamenlijke actie te komen.

Eerder gepubliceerd in Cobouw
Door: Frans de Heij, Projectconsultant bij Balance  Advies, Projecten, Interim

Begin met typen en druk op enter om te zoeken